ลักษณะทางจุลสัณฐานดินของดินอันดับออกซิซอลส์ ภายใต้สภาพความชื้นแบบ udic และ ustic ของประเทศไทย


ชื่อเรื่อง ลักษณะทางจุลสัณฐานดินของดินอันดับออกซิซอลส์ ภายใต้สภาพความชื้นแบบ udic และ ustic ของประเทศไทย ผู้ดำเนินการ 1. น.ส. บงกช สี่สุวรรณ 2. น.ส. หทัยรัตน์ พิชัยณรงค์ 3. น.ส. สุภลักษณ์ พฆันกุล บทคัดย่อ             ผลการศึกษาชุดดินอ่าวลึก ชุดดินท่าใหม่ ชุดดินหนองบอน ที่จัดอยู่ในสภาพความชื้นแบบยูดิก และชุดดินเชียงของ ชุดดินโชคชัย ชุดดินปากช่อง ที่จัดอยู่ในสภาพความชื้นแบบอัสติก ประกอบด้วยลักษณะทางจุลสัณฐาน สมบัติทางกายภาพและเคมีบางประการของดิน โดยมีลักษณะที่ไม่แตกต่างกันดังนี้ อนุภาคดินจับตัวกันเป็นเม็ดดิน หรือหน่วยโครงสร้างดิน ที่ประกอบด้วยอนุภาคขนาดหยาบและขนาดละเอียด ดินส่วนใหญ่ประกอบด้วยปริมาณอนุภาคขนาดดินเหนียวสูงกว่าอนุภาคอื่นๆ และดินมีลักษณะสม่ำเสมอในเนื้อดิน ดินมีสีน้ำตาลปนแดงจนถึงสีแดง เนื่องจากประกอบด้วยเหล็กออกไซด์สูงในดิน จึงทำให้อนุภาคขนาดละเอียดเกาะตัวกันได้ดี ยกเว้นชุดดินหนองบอน ซึ่งมีสีน้ำตาลเข้มจนถึงสีน้ำตาลปนแดง และแสดงลักษณะชนิด cloudy ซึ่งสอดคล้องกับผลการวิเคราะห์ปริมาณเหล็กออกไซด์อิสระ โดยค่าที่วิเคราะห์ได้ในชั้นดินบนและดินล่างอยู่ในพิสัยร้อยละ 10.75-11.95 โครงสร้างขนาดเล็กของดินเป็นชนิดก้อนกลม ก้อนกลมพรุน ก้อนเหลี่ยมมุมมน และชนิด vughy structure เม็ดดินมีขนาดระหว่าง 75 ไมครอนถึงมากกว่า 1 เซนติเมตร ช่องว่างในดินประกอบด้วย compound packing voids, vughs, channels, planar voids, vesicles และ intrapedal vughs ซึ่งเป็นช่องว่างระหว่างเม็ดดิน ช่องว่างภายในเม็ดดินและช่องว่างที่มีความต่อเนื่องกัน ขนาดของช่องว่างมีความกว้างระหว่าง 30-2000 ไมครอน ปริมาณช่องว่างพบร้อยละ 20-40 ของพื้นที่ จึงเป็นดินที่มีการระบายน้ำดี ซึ่งสอดคล้องกับผลการวิเคราะห์ทางกายภาพของดิน เพราะมีความหนาแน่นรวมของดินต่ำ 0.84-1.31 กรัมต่อลูกบาศก์เซนติเมตร และค่าสัมประสิทธิ์การนำน้ำของดินได้เร็วมากถึงปานกลาง 112.65-2.27 เซนติเมตรต่อชั่วโมง ส่วนอนุภาคขนาดหยาบพบประมาณร้อยละ 5-15 โดยปริมาตร ได้แก่ แร่ควอตซ์ ซึ่งเป็นแร่ที่ทนทานต่อการสลายตัว ในอนุภาคขนาดทรายแป้งหยาบจนถึงอนุภาคขนาดทรายละเอียดมาก เนื่องจากการแตกสลายของอนุภาคขนาดทรายที่ใหญ่กว่า รวมทั้งแร่ควอตซ์ที่มีเหล็กออกไซด์เคลือบอยู่ตามผิวของเม็ดแร่ โดยอิทธิพลของสารละลายเหล็กออกไซด์ ซึ่งพบในบริเวณพื้นที่ ๆ มีอายุมาก ยกเว้นชุดดินหนองบอน ซึ่งไม่พบแร่ชนิดนี้ รวมทั้งพบแร่ควอตซ์ที่มีลักษณะแหลมคม ในชุดดินหนองบอน ส่วนแร่ที่สลายตัวได้ง่าย พบแร่โอลิวีน ในชุดดินท่าใหม่ ชุดดินหนองบอน และชุดดินโชคชัยประมาณร้อยละ 1-6 โดยปริมาตร ตามชนิดของหินที่เป็นวัตถุต้นกำเนิดดิน (หินบะซอลต์) สำหรับชิ้นส่วนของอินทรียวัตถุที่หลงเหลืออยู่ในดิน ได้เเก่ อินทรียวัตถุขนาดเล็ก รากพืช เศษเหลือของพืชที่ผ่านการย่อยสลาย ถ่าน มูลสัตว์ รวมทั้งพบกิจกรรมของสิ่งมีชีวิตในดิน คือพบช่องว่างชนิด vesicles ซึ่งเป็นร่องรอยของสิ่งมีชีวิตในดิน แสดงว่ามีอากาศถ่ายเทดีในบริเวณนี้ ส่วนประกอบที่เป็นพื้นของทั้ง 6 ชุดดิน ส่วนใหญ่แสดงลักษณะชนิด undifferentiated b-fabric เนื่องจากอนุภาคขนาดละเอียดประกอบด้วยเหล็กออกไซด์ และ weakly stipple speckled, cresent striated b-fabric รวมทั้ง circular striated b-fabric อีกเล็กน้อย ซึ่งแสดงว่าอนุภาคขนาดละเอียดเริ่มมีการจัดเรียงตัวซึ่งเป็นลักษณะที่สามารถพบได้ในดินอันดับออกซิซอลส์ ส่วนความสัมพันธ์ระหว่างอนุภาคขนาดหยาบและอนุภาคขนาดละเอียดเป็นชนิดอนุภาคขนาดหยาบฝังอยู่ในกลุ่มอนุภาคขนาดละเอียด ตลอดความลึกของหน้าตัดดิน ชี้ให้เห็นว่าปริมาณของอนุภาคขนาดละเอียดมากกว่าปริมาณของอนุภาคขนาดหยาบ ลักษณะที่เกิดขึ้นโดยกระบวนการเกิดดิน ได้แก่ กระบวนการพัดพาหรือสะสมของดินเหนียวที่เพิ่มขึ้นในชั้นดินล่าง ปริมาณร้อยละ 2-5 โดยปริมาตร ยกเว้นชุดดินท่าใหม่ และชุดดินหนองบอน ซึ่งเป็นลักษณะของชั้นดินล่างวินิจฉัยอาร์จิลลิก แสดงถึงการมีพัฒนาการทางหน้าตัดดิน            ส่วนลักษณะที่แตกต่างกันลักษณะของเนื้อดินแตกออกเป็นก้อนดินเล็ก ๆหรือหน่วยโครงสร้างดินแบ่งแยกออกเป็นหน่วยโครงสร้างขนาดเล็ก พบในชุดดินเชียงของ ชุดดินโชคชัย ชุดดินปากช่อง ซึ่งจัดอยู่ในชุดดินที่มีสภาพความชื้นแบบอัสติก มากกว่าชุดดินที่มีสภาพความชื้นแบบยูดิก รวมทั้งพบมวลสารพอกของเหล็กออกไซด์ พบปริมาณร้อยละ 1-10 ที่มีขอบชัดเจนขนาด 30-400 ไมครอน และจุดประของเหล็กออกไซด์ ที่ในชั้นดินล่างปริมาณร้อยละ 2-25 โดยปริมาตร เนื่องจากได้รับอิทธิพลของน้ำใต้ดิน ในชุดดินที่มีสภาพความชื้นแบบยูดิก ส่วนชุดดินที่มีสภาพความชื้นแบบอัสติก พบเฉพาะมวลสารพอกของเหล็กออกไซด์อย่างเดียว            การที่ดินทั้ง 6 หน้าตัดเป็นดินที่มีอนุภาคเกาะตัวกันเป็นเม็ดดิน ทําให้ดินมีสัดส่วนของช่องขนาดใหญ่เพิ่มขึ้น การแทรกซึมของน้ำในหน้าตัดดินเร็วขึ้น ทำให้เกิดการระบายน้ำ และการถ่ายเทอากาศของดินดีขึ้น จึงทำหน้าที่เหมือนดินทราย ทำให้ความซึมได้ของดินเนื้อละเอียดเพิ่มขึ้น

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *